Yoğun Satış Günlerinde Siteniz Çökmesin: Kasım Öncesi Hız ve Altyapı Kontrolü

Kasım indirim dönemi (Black Friday, 11.11) geldiğinde herkes reklam bütçesini konuşur. Oysa reklamın getirdiği kalabalık açılmayan ya da geç açılan bir siteye giderse verdiğiniz her lira boşa gider. Bu yazı, ziyaretçi artmadan önce iki üç haftada yapabileceğiniz somut bir kontrol listesi sunuyor. Teknik terimleri sade tuttuk; listeyi sitenizi yapan kişiyle birlikte gözden geçirmeniz yeterli.

Kapasite ve hız: önce ölçün

Hosting, sitenizin dosyalarını barındıran ve ziyaretçiye ileten sunucu kiranızdır. Paylaşımlı pakette bir sunucuyu birçok site paylaşır; normal günlerde rahat çalışırken kampanya günü ziyaretçi birkaç katına çıkınca site yavaşlar ya da hata verir. Geçen yılın en yoğun gününe ve bu yıl vermeyi planladığınız reklam bütçesine bakın, sonra hosting firmanıza paketinizin eşzamanlı ziyaretçi ve kaynak sınırlarını yazılı sorun. Firma değiştirmenizi önermiyoruz; yalnızca mevcut paketinizin nereye kadar dayanacağını bilmenizi öneriyoruz. Gerekirse kampanya haftası için geçici olarak daha güçlü bir pakete geçmek de bir seçenektir.

Kapasiteyi tahmin etmek için basit bir hesap yapabilirsiniz. Geçen kasımda en yoğun günde kaç kişinin siteye girdiğini analiz aracınızdan bakın, bu yıl reklamı ne kadar artıracağınızı düşünün ve o sayının iki üç katına dayanabilecek bir pay bırakın. Tam sayıyı bilmek şart değil; amaç, sitenin beklenmedik bir kalabalıkta sizi yarı yolda bırakmayacağından emin olmak.

Bir de veritabanı ve eklenti tarafı var. Ürün sayısı çoksa, filtreleme ve arama sayfaları en çok kaynak harcayan yerlerdir. Kampanya öncesinde site yöneticinizden bu sayfaların yoğun kullanımda nasıl davrandığını denemesini isteyin; bir ürün aratıp filtre değiştirirken sayfanın ne kadar beklettiğine kendiniz de bakabilirsiniz.

• Hızı ölçmek için Google'ın ücretsiz PageSpeed Insights aracına ana sayfanızı, bir ürün sayfanızı ve sepet sayfanızı girin; sonuçları telefon için okuyun, çünkü ziyaretçilerin çoğu telefondan gelir.
• Görselleri sayfada görüneceği boyuta küçültün. Telefonla çekilmiş, hiç küçültülmemiş fotoğraflar sayfayı yavaşlatan en yaygın sebeptir.
• Mümkünse WebP gibi daha hafif görsel biçimleri kullanın.
• Ekranın altında kalan görsellerin sayfa açıldıktan sonra yüklenmesini (gecikmeli yükleme) sağlayın.
• Kullanmadığınız eski eklentileri ve kayan bannerları kaldırın.

Önbellek ve CDN: kalabalığı sunucunuzdan uzak tutmak

Önbellek (cache), sık istenen sayfaların hazır bir kopyasının saklanmasıdır. Her ziyaretçi için sayfa baştan hazırlanmaz, hazır kopya verilir ve sunucu rahatlar. CDN ise bu kopyaları birçok noktaya dağıtan bir ağdır; içerik ziyaretçiye en yakın noktadan gider. Birçok site yönetim aracında bunlar birkaç tıkla açılır. Ancak sepet ve ödeme gibi kişiye özel sayfaların önbelleğe alınmaması gerekir, yoksa bir müşteri başkasının sepetini görebilir. Bunu kurulumu yapan kişiyle mutlaka teyit edin.

Kampanya dönemlerinde botlar ve otomatik programlar da siteyi yorar. Güvenlik eklentiniz ya da hosting firmanızın koruması bunları süzebilir; ayarların açık olduğunu sorun. Ayrıca site yöneticisi hesaplarınızın şifrelerini güçlendirin ve yönetim paneline giren kişileri gözden geçirin. Yoğun günde sitenin hem hızlı hem güvende olması gerekir.

Ödeme sayfası ve sanal POS: gerçek kartla deneyin

Sanal POS, sitenizin kartla tahsilat yapmasını sağlayan bankaya bağlı bağlantıdır. Ödeme adımı en kırılgan yerdir, çünkü siteniz, bankanız ve 3D Secure doğrulaması birlikte çalışır. Kampanyadan önce farklı bankaların kartlarıyla, hem telefondan hem bilgisayardan, taksitli ve taksitsiz birkaç deneme yapın. Sanal POS sağlayıcınıza kampanya tarihlerinizi haber verip işlem limitinizi ve yoğun günde beklenen sorunları sorun. Ödeme sırasında hata alan müşteri çoğu zaman geri dönmez; bu yüzden hata mesajlarının anlaşılır olduğundan da emin olun.

Yedek, kampanya sayfası ve yoğun günde izleme

• Kampanya başlamadan tam bir yedek alın ve yedeğin gerçekten geri yüklenebildiğini bir kez deneyin.
• Kampanya sayfasını, indirimli fiyatları ve stokları en az bir hafta önce hazırlayın; son geceye bırakmayın.
• Kampanya bitiş tarihini ve kargo sürelerini sayfada açıkça yazın.
• Reklamlarınızın gittiği adresin doğru sayfa olduğunu ve açıldığını kontrol edin.
• Ücretsiz çalışma süresi izleme servislerinden birini kurun; site kapanırsa size e-posta ya da mesaj gönderir.

Kampanya başladığında siteyi kendiniz de telefonla sık sık açın. Hosting firmanızın acil destek kanalını ve telefonunu önceden bir yere yazın ki sorun çıktığında vakit kaybetmeyin. Reklam bütçesini de aynı gözle izleyin; site yavaşladığında reklam parası harcanmaya devam eder.

Kampanya hazırlığını iki üç haftaya yaymak, hem sizi hem sitenizi rahatlatır. Son gün yapılan değişiklikler genellikle yeni hata getirir.

Son olarak bir prova günü belirleyin. Kampanya sayfasını, reklam bağlantısını, sepeti ve ödemeyi baştan sona bir müşteri gibi deneyin ve gördüğünüz her pürüzü not edin. Bu prova genellikle bir saat sürer ama kampanya sırasında yaşanacak birkaç pahalı sürprizi önceden gösterir.

Kalabalık gelmeden önce kapıyı, kasayı ve rafları kontrol eden mağaza, kampanyaya hazırdır.