Yurt dışından müşteri bekleyen bir firmanın sitesi yalnız Türkçe ise, yabancı bir alıcı daha ilk sayfada vazgeçebilir. Bu yüzden ihracat yapan ya da yurt dışına satış yapmak isteyen işletmeler için çok dilli bir site çoğu zaman ilk adımdır. Ancak burada sık yapılan bir hata var: Türkçe sitenin metinlerini bir çeviri aracından geçirip olduğu gibi yayına almak. Böyle bir site teknik olarak çok dillidir, ama yabancı alıcıya güven vermez ve arama motorunda da beklenen sonucu getirmez. Üstelik yabancı alıcı sizi çoğu zaman yüz yüze görmeden değerlendirir; siteniz, firmanızla ilk ve bazen tek temas noktasıdır. Yabancı dildeki sürümün Türkçe siteyle aynı özenle hazırlanması, firmanızın ciddiyetini de gösterir.
Çeviri yerine neden yerelleştirme gerekir?
Yerelleştirme, içeriği yalnız başka bir dile aktarmak değil, o pazardaki alıcının beklentisine göre uyarlamaktır. Türkiye'de işe yarayan bir cümle, Almanya'daki bir satın alma sorumlusuna fazla iddialı gelebilir. Aynı ürün farklı ülkelerde farklı adlarla aranabilir. Bir makine üreticisinin Türkçe sitesinde öne çıkardığı servis desteği, yurt dışındaki alıcı için o ülkede yerinde servis olup olmadığı sorusuna dönüşür. Ölçü birimleri, tarih ve telefon biçimi, teslimat ve ödeme koşulları gibi ayrıntılar alıcının kararında belirleyici olur. Güven veren bilgiler de pazara göre değişir: bazı ülkelerde sertifikalar ve test raporları, bazılarında referans müşteriler ve teslim süreleri öne çıkar. Bu yüzden metinlerin o dili ana dili gibi bilen ve sektörünüzü tanıyan biri tarafından yazılması ya da en azından kontrol edilmesi gerekir. Ürün kataloğu ve teknik föyler gibi indirilebilir belgeleri de unutmayın; alıcı çoğu zaman karar vermeden önce bunları inceler.
Her dilin ayrı bir adresi olmalı
Arama motorunun her dili ayrı ayrı tanıyabilmesi için her dil sürümünün kendi adresinde durması gerekir. Ziyaretçi dil seçtiğinde adres aynı kalıp yalnız metinlerin değiştiği yapılar, arama motoruna çoğu zaman tek bir dil gösterir ve diğer diller aramada görünmez. Ayrı adres oluşturmanın en yaygın üç yolu vardır. Seçim, kaç pazara açıldığınıza ve dil sürümlerini kimin yöneteceğine bağlıdır. Hangi yolu seçerseniz seçin, tüm dil sürümlerinin aynı düzende ve aynı kalitede olması gerekir.
- Alt klasör (siteniz.com/en, siteniz.com/de): Kurulumu ve yönetimi en kolay yoldur. Tüm diller aynı sitenin gücünü paylaşır. Çoğu KOBİ için ilk tercih budur.
- Alt alan adı (en.siteniz.com): Dil sürümlerini birbirinden daha bağımsız yönetmek istediğinizde tercih edilebilir. Ancak arama motoru her alt alan adını biraz daha ayrı bir site gibi değerlendirebilir.
- Ülke uzantılı alan adı (siteniz.de): Belirli bir ülkede güçlü bir yerel izlenim verir, ama her alan adının ayrıca yönetilmesi ve güçlendirilmesi gerekir. Bazı ülke uzantılarının kaydı, o ülkede adres ya da şirket gibi ek şartlara bağlı olabilir.
Arama motorunda doğru dilde nasıl görünürsünüz?
Her dilin kendi adresi olduktan sonra, arama motoruna bu sayfaların birbirinin karşılığı olduğunu söylemek gerekir. Bu iş, sayfaların koduna eklenen ve "bu sayfanın İngilizce karşılığı şu adreste" diyen küçük işaretlerle yapılır (hreflang). Böylece Almanya'dan arama yapan biri Almanca sayfanızı, İngiltere'den arayan biri İngilizce sayfanızı görür. Sayfa başlıkları ve arama sonucunda görünen açıklamalar da her dil için ayrı yazılmalıdır. Bunun için her pazarda insanların gerçekte hangi kelimelerle arama yaptığını bilmek gerekir; Türkçe arama kelimelerinin birebir çevirisi her zaman doğru sonucu vermez. Ziyaretçiyi bulunduğu ülkeye göre zorla başka bir dile yönlendirmek yerine sayfanın üst kısmına görünür bir dil seçici koymak daha sağlıklıdır. Zorunlu yönlendirme hem ziyaretçiyi rahatsız eder hem de arama motorunun bazı dil sürümlerini hiç görmemesine yol açabilir. Dil seçici de ziyaretçiyi aynı sayfanın diğer dildeki karşılığına götürmelidir; her seferinde ana sayfaya göndermek, ziyaretçiyi aradığı sayfayı yeniden bulmak zorunda bırakır.
Başlamadan önce neye karar vermelisiniz?
Önce gerçekten satış yaptığınız ya da yapmak istediğiniz pazarları belirleyin. Çok sayıda dili yarım yapmak yerine birkaç dili eksiksiz yapmak çoğu zaman daha çok işe yarar. Ardından şu sorulara cevap verin: Metinleri kim yazacak ve kim kontrol edecek? Yeni bir ürün eklendiğinde tüm dillerdeki güncellemeyi kim yapacak? Yabancı müşterilerden gelen form ve e-postalara hangi dilde, kim cevap verecek? Bu soru sanıldığından daha önemlidir, çünkü geç ya da anlaşılmaz bir cevap en iyi hazırlanmış sitenin bile etkisini azaltır. Gizlilik ve çerez metinleriniz satış yaptığınız pazarın kurallarına uygun mu? Bu konuda hukuk danışmanınızdan destek alın. Satış ekibinizin hangi dilleri konuşabildiği de bu karara dahil edilmelidir. İlk aşamada temel sayfaları hazırlayıp ürün ve hizmet sayfalarını kademeli olarak eklemek de makul bir başlangıçtır. Bu kararları altyapı seçiminden önce vermek, siteyi baştan doğru kurmanızı sağlar. Adorb'da siteleri baştan Google'a ve yapay zekâ aramasına göre kuruyoruz; çok dilli bir yapının sizin için nasıl olması gerektiğini ücretsiz keşif görüşmesinde birlikte değerlendirebiliriz.